Superschool?

Ik hou niet zo van dergelijke superlatieven, maar laten we het gewoon een goede school noemen, één die doet wat een school hoort te doen.
Zag na het posten van het vorige stukje met de vraag wat dan wetenschap is, nog even via Uitzending Gemist de aflevering van Tegenlicht van gisteravond over de ‘Superschool’ van Eric van ’t Zelfde. Ideeën die zeer de moeite waard zijn, beslist aandacht verdienen en nogal voor de hand liggen over wat een goede school zou zijn en wat een goede school gewoon hoort te doen.
Woensdag 2 oktober om 14.10 overigens in de herhaling te zien; aanbevolen!

Roept de vraag op of onderwijskunde (kindje en onderdeel van de pedagogiek?) zoals in ons land heden ten dage gepraktiseerd wel ‘wetenschap’ mag heten?

Over Dick

What about me?
Dit bericht werd geplaatst in in mijn boekie, van schijn en werkelijkheid en getagged met , , , , , , , . Maak dit favoriet permalink.

12 reacties op Superschool?

  1. Dag Dick,

    Ik heb de documentaire nog niet gezien, maar er bij de lunch al wel over gehoord.
    Wat me even trof was dat de school haar mindere broeders heeft verwijderd.
    Ik vraag me dan af, waar zijn die gebleven?
    Wie draagt hen in het hart?

    Groet,

    Wilma

    Ps. ik wist niet dat oktober de maand van de geschiedenis is. Interessant!
    Bedankt voor de tip.

    • Dick zegt:

      Hallo Wilma,

      Er werden daar inderdaad leerlingen van school gestuurd. Dat ging overigens niet zonder slag of stoot zoals je in de reportage zult zien. Wat daar ook duidelijk in naar voren komt is dat de argumenten om deze lieden van school te verwijderen aanzienlijker sterker en zwaarwegender zijn dan de argumenten om dat niet te doen; naar mijn smaak is dat althans duidelijk het geval.

      Dan kom je dus voor de vraag: wat dan te doen met deze kinderen?
      Persoonlijk vind ik dat hier een verantwoordelijkheid en een taak voor de overheid ligt om deze jongelui in speciale voorzieningen op te vangen.
      Maar ja, onze overheid heeft zojuist besloten dat we het allemaal zelf maar eens moeten doen; komt dat nou even beroerd uit!

      Vandaag staat er toevallig een interessant artikel in de Volkskrant over een nieuwe wind en een veranderend beleid in de Nederlandse jeugdgevangenissen. Daarbij is het schandelijke beleid van zoveel mogelijk lieden opbergen in de beschikbare ruimtes van enige jaren geleden ingeruild voor een aftastende nieuwe praktijk van: waar mogelijk pedagogische begeleiding/correctie in plaats van repressie.
      De eerste pluim die Teeven wat mij betreft verdient.
      Meer differentiatie en afgeleide vormen in een dergelijke richting zou, dunkt mij, de eerste oplossing kunnen zijn voor leerlingen die wegens aanhoudend en ontoelaatbaar wangedrag door geen school meer geaccepteerd worden.

      • Hm, het is jammer dat ik niet op de volkskrant ben geabonneerd. Ik vind wel dat leerlingen die andere leerlingen en docenten daadwerkelijk in gevaar brengen op dat moment niet mee kunnen draaien op school. Maar om dat te relateren aan een superschool. Mijns inziens lopen er dan wat dingen door elkaar. Bij het woord superschool bekruipt mij een vreemd gevoel.

        Is niet elke school een ‘superschool’? Ja, natuurlijk heb je scholen waar het beter gaat dan op andere scholen, maar dat ligt aan veel factoren. Het fenomeen wat Eric van t Zelfde creëert, draagt het gevaar in zich van doorschieten. Ja, naar wat eigenlijk? In de documentaire kon je het al horen. De school wordt aantrekkelijk voor leerlingen die, in eerste instantie, gewoon naar de school in hun eigen buurt zouden zijn gegaan. Daarnaast worden de toetsscores steeds hoger, wat kan betekenen dat deze school niet happig zou kunnen zijn op leeringen die dat niet in zich hebben. Dat wordt dan dus op den duur makkelijk scoren voor de superschool.

        Ik miste in het programma helemaal wat er nou eigenlijk op die school gebeurt. Afgezien dat de kinderen mogen paardrijden, duiken en schermen. Hoe zit het met kunstvakken?
        Hoe zit het met de pedagogische relatie? Hoe leren ze de kinderen zelf nadenken? Hoe gaan ze om met het feit dat deze kinderen straks wel leven in een maatschappij die niet alleen uit mensen van een superschool bestaat.

        Wel frappant dat de Nederlandse Jeugdgevangenissen terugkeren van een repressief beleid naar pedagogische beleiding, correctie, terwijl een superschool juist inspeelt op gehoorzaamheid en control.

        Wat ik bedoel is, dat door pedagogische begeleiding jongeren naar zichzelf leren kijken en ook ruimte krijgen om fouten te maken en daarvan te leren.

        Bij de superschool bekruipt mij een beetje een naar gevoel. Begrijp me niet verkeerd, ik heb vroeger ook het meest geleerd van leraren die structuur boden. En ik hou ook van ceremonieën en ietwat plechtigheid en je mag ook trots zijn op een school, dat wil zeggen de leerling en docent mogen trots zijn op wat zij bereiken. Maar daar kun je ook te ver in gaan.

        Hopeloos ouderwets vind ik het om leerlingen te laten staan als de les begint. Wat ik wel een goed idee vind, is wat ik laatst hoorde over mijn eigen school. Het betrof een klas met leerlingen die elders waren uitgevallen. De docenten staan bij aanvang van de les in de deuropening en begroeten iedere leerling apart en reiken hem, haar de hand.

        Ik vond dat in deze documentaire de directeur te veel in beeld was. Ik had graag leerlingen en docenten aan het woord gehoord. En ik ben ook benieuwd wat de huidige docenten tijdens de ontslaggolf hebben ervaren.

      • Dick zegt:

        Hoi Wilma,

        Je lijkt nogal wat bezwaren en gevaren te zien kleven aan de benadering van van ’t Zelfde.
        Zelf heb ik de reportage toch met heel andere ogen bekeken.
        Het draaide weliswaar inderdaad vooral om de directeur en om zijn visie en inspiratie, en daarnaast om die verwijdering van school die behoorlijk nieuwswaardig blijkt te zijn. Datzelfde geldt overigens voor het artikel ‘Eruit halen’ dat de VPRO-gids er deze week aan wijdt.

        Maar daarin en daar doorheen zie ik toch een man met de lef en de visie om in onderwijsland zaken helder te benoemen en de koe bij de hoorns te vatten. Iemand die een zogeheten kansarme en zwarte school in een notoire achterstandswijk met hoge werkeloosheid, veel huiselijk geweld en geweld op straat, mede door de drugshandel, iemand die daar in een paar jaar tijd een zogenoemde excellente school van weet te maken die als eerste school in Nederland het predikaat ‘veilige school’ mag ontvangen.
        Een veilige school waar de leerlingen geen 27 maar 38 uur les per week krijgen in meer vakken dan op de meeste scholen. Een school waar, zoals we zagen het afgelopen jaar alle examenkandidaten slaagden.
        Ik vind het een prestatie van formaat en het komt me voor dat sommige andere scholen hier toch van zouden moeten willen leren!
        Ik heb ook een uitgesproken aversie tegen een term als ‘superschool’, maar dat is toch wat de gemiddelde Nederlander tegenwoordig graag wil horen, denk ik dan en ik had ook graag wat meer de leerlingen aan het woord gezien.

        Kortom ik kan hier behoorlijk vrolijk van en enthousiast over worden. Ik zou wensen dat we in de zorg ook een paar van dat soort directeuren hadden die op vergelijkbare wijze hun nek durfde uit te steken.

        Ik ben ook geneigd om hier een vergelijking met de dreigende WMO en het rumoer rond allerlei onzalige plannetjes uit die koker te trekken.
        Ik denk dan dat Eric van ’t Zelfde hier iets klaarstoomt in de zin van ontwikkeling van zelfredzaamheid en eigen kracht dat de WMO, in woord en geschrift althans, onder datzelfde label aan ons tracht te verkopen maar waarvan de meeste mensen toch het gevoel hebben dat het om iets heel anders gaat.
        Een niet onbelangrijk verschil is ook dat de WMO ons top-down door de strot geduwd gaat worden terwijl de school die van ’t Zelfde neerzet veel meer de kenmerken van een bottom-up beweging heeft.
        Het zal vast wat overbodig zijn om hier nog aan toe te voegen dat ik vind dat zijn plannen in ieder geval een ruime kans verdienen.

        groet, Dick

  2. Reblogged this on Werken and commented:
    Voeg hier je gedachtes toe.. (optioneel)

  3. Ik heb ook nog een vraag. Wat bedoel je precies met je vraag?

    • Dick zegt:

      Die laatste opmerking/vraag of onderwijskunde wel een wetenschap mag heten?
      Wel die viel er een beetje speels in als verwijzing en link naar het stukje dat net daarvoor schreef over de vraag naar wat wetenschap is.
      Er zat en kleeft natuurlijk ook wel degelijk een serieuze kant aan die vraag.
      Als je ziet welke vragen en kwesties rond het onderwijs Eric van ’t Zelfde hier glashelder en kort en bondig op de agenda zet en je denkt daarnaast eens aan het aantal onderwijskundigen en beleidsmakers daarom heen die er in dit land doende zijn en je denkt daarbij eens aan de gigantische hoeveelheid ideetje, notities, procedures, eisen, maatregelen en regeltjes waar die lui het werkveld de afgelopen, laten we zeggen, veertig jaar mee bestookt en lastiggevallen hebben om vooral de illusie van regie en sturing maar gaande te houden, ja dan kun je afvragen of je dat type onderwijskunde en de uitwerking daarvan nog wel wetenschap kunt noemen of dat het wellicht adequater te typeren valt als bijvoorbeeld ‘stamtafelborrelpraat’ van het type waar de Pauw en de Witte man of dat andere duo volk en natie wel eens graag in een minuut of vijf à tien over wil onderhouden.
      Het is maar de of een vraag.

  4. Dag Dick,

    Bedankt voor je reactie. Het is wel verrassend te lezen dat we er verschillend in staan.
    Dat scherpt me in mijn denken.
    Wat staat er eigenlijk in het artikel ‘Eruit halen’ ?

    Dat iemand helemaal gaat voor zijn zaak, dat vind ik te waarderen.
    Idealisme hebben we in de maatschappij zeker nodig.
    En misschien moet ik mijn mening wat nuanceren.
    Dat leerlingen trots zijn op hun school vind ik ook een goed ding.
    Het bevorderen van zelfredzaamheid en kracht is van groot belang.
    En in een school moet veiligheid voorop staan, net zoals in de maatschappij.

    Maar toch sluimert naar mijn idee, de valkuil dat deze school na verloop van tijd liever geen kinderen aanneemt die het percentage geslaagden naar beneden haalt. Waardoor het een elitaire school wordt. Dat wil zeggen niet meer voor de buurt, maar voor ouders die hun kinderen naar deze pretentieuze school willen sturen. Het oorspronkelijke doel wordt dan voorbijgeschoten: iets te betekenen voor de kinderen uit de kansarme wijk.

    Een vriendelijke groet,

    Wilma

    • Dick zegt:

      Hallo weer Wilma,

      Uiteraard ook dank voor jouw reacties.

      De kopregel ‘Eruit halen’ boven de eerste bladzijde van genoemd artikel wordt op de volgende pagina vervolgd met ‘wat erin zit’.
      Het betreft een interview met Eric van ’t Zelfde alsook met zijn twee broers over hun eigen ervaringen met het onderwijs en met name die op die Schotse Academy, die we ook in de reportage zagen. En hoe en waarom dat de inspiratiebron werd voor de onderwijsvisie zoals die nu op de Hugo de Grootschool vorm zou moeten krijgen.
      Daarin valt ook te lezen dat er op de Academy binnen elke leeftijdsgroep vijf niveaus waren waar de leerlingen op aan konden sluiten en naar behoefte/mogelijkheden tussen konden switchen.

      Laatste wellicht verhelderende vraag en antwoord luidde:
      Uiteindelijk kwamen jullie alle drie op de universiteit terecht, werden advocaat en schooldirecteur. Dat lag toen jullie terugkwamen eerst dus niet voor de hand.
      Eric: We kregen het al van huis uit mee, maar in Schotland waren we er extra van doordrongen geraakt dat je eruit moest halen wat erin zit. Her duurde bij ons alleen even. Wat ik zelf vooral ook heb geleerd, is dat je als school het verschil kunt maken, en dat je desnoods onorthodoxe maatregelen moet nemen om dat voor elkaar te krijgen. Toen ik vijf jaar geleden hier bij de Hugo de Groot binnenkwam, hebben we gezegd: we gaan eerst eens zorgen dat dat kwetsbare spul hier – de doelgroep, Rotterdam-Zuid – zich veilig voelt, dat de kachel brandt, dat ze warm zijn als ze binnenkomen, dat we kijken of ze gegeten hebben, anders heeft het geen nut om met die aardrijkskunde te beginnen. Vervolgens hebben we er een heel zorgnet omheen geweven; met gezinszorg, met andere zorg. We hebbben al het overbodige uit het lesprogramma gehaald, docenten geselecteerd op kwaliteit en enthousiasme, docenten die daarin niet meekonden ontslagen, kinderen die erin volhardden andere leerlingen het leven onmogelijk te maken van school gestuurd. De omstandigheden scheppen om kinderen de kans te geven uit zichzelf te halen wat erin zit. Daar gaat het allemaal om. Dat ben je aan ze verplicht. Als er iets is dat ik in Schotland heb meegekregen, dan toch dat.

      Einde citaat.
      Klinkt voor mij niet als iemand die een elitaire school wil neerzetten; wel als iemand die een goede school voor ogen heeft.

      groet, Dick

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s